Strefa relaksu

/ Strefa relaksu / Pizza - skarb listy UNESCO

Dodano: 2018-05-24

Pizza - skarb listy UNESCO

Tekst ukazał się w wiosenno-letnim wydaniu „Spiżarni Smaków”, nr 1/2018

Autor: ANDŻELA OLSZOWSKA

Pizza – skarb listy UNESCO

Pomysł na kolację, sposób na poprawę humoru, a nawet skarb narodowy… Pizza to nie tylko zwykły włoski placek, ale coś o wiele więcej. Nic dziwnego, że została wpisana na listę UNESCO jako niematerialne dziedzictwo ludzkości.

Jak wiemy nie od dziś – pizza to okrągły i płaski placek wypiekany z ciasta droż­dżowego, posmarowany sosem i przypra­wiony dodatkami wg uznania, który został wymyślony przez… No właśnie – kogo?

Kto wymyślił pizzę?

Powszechnie uważa się, że pizzę wymyślili Włosi jako pomysłowy sposób na zapie­czenie z serem pozostałości po innych daniach. Jak jednak można się przekonać, historia tego przysmaku rozpoczęła się w starożytnym Egipcie. W kuchniach Egipcjan pieczono cienkie, owalne chlebki – służyły do tego specjalne piece. Podobny przysmak gościł także na sto­łach starożytnych Greków. Mieszkańcy ówczesnych polis przygotowywali płaskie chlebki skropione oliwą, a ich smak pod­kreślały czosnek i zioła. Dlaczego w takim razie pizza kojarzy nam się z Włochami? Początkowo była daniem spożywanym przez biednych mieszkańców Neapolu. Dopiero w XVII wieku została docenio­na przez zamożną społeczność. Wtedy danie to zaczęło zyskiwać największą popularność. Doszło do tego po dodaniu do pizzy produktu, który dziś jest nieodłącznym składnikiem tej potrawy – pomidorów. Te zostały przywiezione do Europy prawdopodobnie przez Krzysztofa Kolumba.

Czy wiesz, że…

W 2010 roku pizza napoletana została na wniosek Włochów zare­jestrowana przez Unię Europejską jako gwa­rantowana tradycyjna specjalność.

 

Rodzaje pizzy

Istnieje wiele odmian pizzy i jeszcze więcej dodat­ków do niej. Najbardziej popularne są jednak:

pizza neapolitańska (pizza napoletana) – przygotowywana z lokalnych składników. Niezbędne są na niej pomidory z gatunku San Marzano (które najpierw uprawiano na polach wulkanicznych pod Wezuwiuszem), mozzarella z mleka bawolic (mozzarella di bufala – duma Kampanii) oraz mąki typu 00 (ewentualnie z domieszką mąki typu 0),

pizza marinara – jedna z najprostszych odmian, z pomidorami, czosnkiem, oregano i oliwą,

pizza margherita, która oprócz pomidorów i bazylii chlubi się także ciągnącą się mozzarellą,

pizza sycylijska – zazwyczaj o prostokątnym, a nie okrągłym kształcie, często spotkać można ją pod włoską nazwą sfincione. Ser znajduje się tam pod sosem,

pizza capricciosa – można ją znaleźć w menu każdej pizzerii; najczęściej na jej wierzchu znajdują się szynka i pieczarki,

calzone – zapiekana pizza w kształcie pieroga.

 

Co ciekawe, współcześnie jesteśmy tak bardzo spra­gnieni nowych smaków, że popularna stała się nawet słodka pizza, która jest zrobiona:
z owoców, a jej podstawą jest arbuz,
ze słodyczy (w tym wielu rodzajów czekolado­wych kremów, np. nutelli).

 

Fenomen pizzy

Pizza jest jedną z najpopularniejszych i zarazem najbardziej rozpoznawalnych potraw na całym świecie. Jej ogromna po­pularność sprawiła, że możemy znaleźć ją praktycznie wszę­dzie – w drogiej restauracji, w barze, budkach szybkiej obsługi, a nawet w piekarniach; w dużych, jak i tych mniejszych miastach. Najbardziej ceniona jest ze względu na swoje walory smakowe oraz estetyczny wygląd i łatwe przygotowanie. Poza tym nie­kwestionowany jest także jej wpływ na samopoczucie – to jeden z najpopularniejszych „comfort food”, po który sięgamy często, by poprawić sobie humor.

Istotny jest także sam rytuał jej przygotowania. Aby odpowied­nio przygotować cały proces, niezbędna jest nie tylko specjalna receptura ciasta, temperatura pieca czy smakowite składniki. Znane z wielu filmowych kadrów widowiskowe podrzucanie plac­ka w celu jego napowietrzenia (która to czynność do prostych nie należy!) ogromnie wpływa na smak dania.

 

Pizza na listach UNESCO

Stowarzyszenie neapolitańskich piekarzy pizzy (czyli pizzaioli) i związek włoskich rolników (Coldiretti) już od 7 lat podejmo­waały próbę, by wypiekanie pizzy stało się oficjalnie jednym ze światowych, niematerialnych dóbr kultury. Podpisy pod petycją o wpisanie włoskiego placka na listę światowego dziedzictwa UNESCO zbierano nie tylko w restauracjach, ale i na włoskich ulicach. Inicjatywę poparli nawet fani pizzy z odległych krajów, choćby z Japonii! W sumie 2 miliony podpisów zdecydowały o tym, że ulubione włoskie danie oficjalnie zostało uznane za element dziedzictwa ludzkości. Warto pamiętać, że wszystkie czynności, jakie łączą się z przygotowywaniem pizzy, mają też istotny wpływ na włoską gospodarkę. Szacuje się, że do jej wypie­ku w samej Italii zatrudnia się ok. 100 tys. osób!